در مورد حقوق و سینما اقتضاء و ایجاب می نماید كه بگویم حقوق و قوانین و مقررات وسیله ای است برای عدالت و سینما هم وسیله ای است كه آموزه های حقوقی و اجتماعی و انسانی را به تماشاگر یا مخاطب می آموزد تا تماشاگر، آن را در زندگی روزمره به كار بندد ودر جهت ترقی و تعالی و تكامل به دیگران منتقل نماید. در مورد حقوق و سینما اقتضاء و ایجاب می نماید كه بگویم حقوق و قوانین و مقررات وسیله ای است برای عدالت و سینما هم وسیله ای است كه آموزه های حقوقی و اجتماعی و انسانی را به تماشاگر یا مخاطب می آموزد تا تماشاگر، آن را در زندگی روزمره به كار بندد ودر جهت ترقی و تعالی و تكامل به دیگران منتقل نماید.....
در مورد حقوق و سینما اقتضاء و ایجاب می نماید كه بگویم حقوق و قوانین و مقررات وسیله ای است برای عدالت و سینما هم وسیله ای است كه آموزه های حقوقی و اجتماعی و انسانی را به تماشاگر یا مخاطب می آموزد تا تماشاگر، آن را در زندگی روزمره به كار بندد ودر جهت ترقی و تعالی و تكامل به دیگران منتقل نماید. در مورد حقوق و سینما اقتضاء و ایجاب می نماید كه بگویم حقوق و قوانین و مقررات وسیله ای است برای عدالت و سینما هم وسیله ای است كه آموزه های حقوقی و اجتماعی و انسانی را به تماشاگر یا مخاطب می آموزد تا تماشاگر، آن را در زندگی روزمره به كار بندد ودر جهت ترقی و تعالی و تكامل به دیگران منتقل نماید.
۱- ترقی و تعالی و تكامل سینمایی به صورت موضوعاتی از قبیل آزادی و آزادگی كه عالی ترین ارزش انسانی است به نمایش در می آید.
میوه ای نیست به آزادی نتوان گفت كه سروبی ثمراست
به سرو گفت كسی میوه ای نمی آری جواب داد آزادگان تهی دستند
در فیلم اسپارتاكوس، كرك داگلاس، برای آزادی علیه امپراطوری رم به مبارزه برمی خیزد و تلاش برای بدست آوردن آزادی و رسیدن به تكامل به عالی ترین شكل به تصویر در می آید.
۲- عدالتخواهی و دادگری كه همگان تشنه و شیفته آن هستند، زیباترین واژه حقوقی و انسانی است كه همگان در جهت رسیدن به سعادت، برای آن مبارزه می كنند.
درفیلم «عدالت» ماكسیمیلیان شل، وكیل دعاوی، از مردی بی گناه كه متهم به قتل شده است دفاع می كند و پس از مبارزات پی گیر سرانجام حكم برائت می گیرد.
۳- صلح و خردورزی: در فیلم جنگ و صلح ساخته سرگی باندارجوك، فیلم ساز به مخاطب می آموزد كه جنگ و آتش و خونریزی مایه بدبختی و ویرانی و نابودی است و صلح و خردورزی مایه آرامش و نشاط است زیرا كه در سایه آرامش می توان رشد كرد و به هدف رسید.
۴- تفكر و اندیشه و آزادی بیان و قلم: با تفكرمی توان به تكامل انسانی رسید و از تعلقات دنیوی دور شد.
در فیلم فارنهایت ۴۵۱ ساخته فرانسوا ترونو، فیلم ساز یك حكومت فاشیستی و دیكتاتوری را نشان می دهد كه مامور آتش، با دستگاهی، دردرجه ۴۵۱، كتاب ها را می سوزاند و آزادی را در نطفه خفه می كند. ولی همین پلیس (اسكارورنر) دچار تحول فكری شده و با كتابی كه می خواند دگرگون می شود. همین پلیس كه خود كتاب ها را می سوزاند علاقمند به كتاب و كتابخوانی می شود و فرد مستبد و كتاب سوز تبدیل به فردی آزاد اندیش و كتابخوان می شود؟؟؟!!!
۵- عشق و مهروزی در فیلم شكوه علفزار ساخته الیا كازان، به تصویر كشیده می شود كه می توان با عشق و مهرورزی به سرمنزل مقصود رسید.
۶- داشتن آیین و روش برای رسیدن به عدالت: آیین دادرسی مدنی و آیین دادرسی كیفری از قوانین آمرانه و شكلی هستند وحقوقدان را مكلف می كند كه طبق یك آیین و روش و یا یك مانیفست و چهارچوب شكلی-اصولی، احقاق حق كند. بنابراین یك حقوقدان و كارآموز وكالت و وكیل و قاضی دادگستری نمی تواند از آن عدول كند و اگرعدول كند به دیكتاتوری و استبداد و آنارشیسم نزدیك می شود. چرا كه آیین دادرسی دشمن قسم خورده و درجه یك دیكتاتوری و خود كامگی است وخواهر توامان آزادی و آزادگی است.
در فیلم منظومه پداگوژیكی، عده ای مجرم و بزهكار بایستی اصلاح شوند و دولت انقلابی، حكومت حبس زدایی یا قضازدایی را ایجاد كرده است. حقوقدانان و جامعه شناسان و روانشناسان به این نتیجه رسیدند كه با آیین و روش صحیح و اصولی می توان بزهكار را تربیت و اصلاح كرد و آن را تبدیل به یك انسان هدفدار و آرمانگرا و مسئولیت پذیرنمود.
در فیلم تعقیب ساخته آرتورین، یك كلانتر یا قاضی شهربایستی با داشتن اصول و آیین و روش صحیح با بی عدالتی مبارزه كند تا به سرمنزل مقصود برسد.
۷- تبعیض ناروا: شركتی با تبعیض ناروا كارمند خود را اخراج می كند به این علت كه كارمند مبتلا به بیماری ایدز است. سرانجام، بیمار مبتلا به ایدز، تمام خسارات مادی و معنوی خود را مطالبه می كند. با توجه به این كه همه انسان ها درمقابل قانون یكسان هستند پس بیمار مبتلا به ایذرهم بایستی از تمام حقوق انسانی برخوردار باشد. (فیلم فیلادلفیا ساخته جاناتان دمی). مشابه آن در كشور خودمان، پرونده موسوم به هموفیلی هاست كه زیاندیدگان مادی و معنوی مبتلا به ایدز توانستند دولت را محكوم به پرداخت خسارات مادی و معنوی و اداره بهداشت و درمان را ملزم به عذرخواهی و پرداخت غرامت و هزینه دادرسی و حق الوكاله وكیل نمایند.
فیلم های حقوقی از چه تركیبی می تواند برخوردار باشد؟ آیا حقوق می تواند برای سینما موضوع باشد؟ یا این كه نه این سینما است كه برای حقوق می تواند موضوع باشد؟
در پاسخ باید گفت حقوق برای سینما موضوع است. سینما، به موضوعات حقوقی غنای تصویری می بخشد و آنرا تا مرز«همه» می گستراند و در مقابل، حقوق به سینما غنای مفهومی و موضوعی می بخشد.
بنابراین سینما، موضوعات حقوقی را كه در گذشته ها فقط در جلسه دادگاه دنبال می شد به عنوان پدیده ای جامعه شناختی و روان شناختی به عرصه اجتماع می كشاند و به آنها بار مثبت و منفی می دهد و اتفاقات دادگاهی را (حتی آنهایی كه بنابر مصالح عمومی یا خصوصی غیرعلنی هستند) علنی می سازد تا دایره شناخت را وسیع و گسترده كند.
فیلم های حقوقی نشان می دهد كه مفاهیم و پدیده های حقوقی دربستر تاریخ و اجتماع حضوری لازم وجاودان دارند و از خصوصیات ذاتی و طبیعی زندگی بشری هستند. تنوع و وسعت فیلم های حقوقی به ما نشان می دهد كه دشواریهای زندگی انسانی و تشكل های بشری و صنفی بی پایان است و از چالش ها و اختلاف نظرها و متناقض گویی ها و مناقشه ها و تغییرعقیده ها خلاصی نتوان یافت. فیلم های حقوقی، آمیختگی دادرسی ها را با سیاست، قدرت، ثروت، شهرت و شهوت به تصویر می كشد و نظر بیننده و تماشاگر را نسبت به كاربرد عینی و عملی حقوق و قانون، دقت و وسعت می بخشد چون حقوق، مسئله جامعه است و به همه تعلق دارد و اندیشه، عرصه گسترده و وسیعی است و مثل خود اندیشه، تاریخ جهان، خبرهای گوناگون دارد.
اگر به ژرفای فیلم های حقوقی نیك بنگریم و ازدنیای پرهیبت و گریزناپذیر(فیلم و سینما) و فهم عمیق تر و عالی تر حقوق در پهنه نامحدود این جاذبه بی نظیر سده اخیر، خوشه ها برچینیم، وسعت ذهن و فكرو طبع فروزان و بهداشت و سلامتی روان و نشاط در نظر و عمل به ارمغان خواهیم داشت.
فیلم ها، به نقش مهم و پرچالش وكلای دادگستری در ایران و كشورهای جهان اشارات بسیاری دارند و از لابلای مضامین و روایت آنها می توان به ویژگی های وكیل خوب و وكیل شر پی برد. وكیلی كه مستعد قهرمان شدن است و هم آماده سقوط به ورطه شرخری و دلالی، شرارت، زشتی و پستی. هم می تواند مسیر رسیدن به عدالت را درجامعه هموار سازد و هم آن را پیچیده و منحرف نماید. هم می تواند مافیا و بزهكاران را مدد سازد وهم می تواند بزه دیدگان و ستمدیدگان را ملجا و مامن باشد. تا حدی كه شاید نتوان هیچ حرفه دیگری را این چنین دورو یا از دو سوی بی انتها دانست. وكلا درجامعه، مدام بر روی لبه حركت می كنند به هر سوی كه بیفتند درد است و دهشت.
درد است كه چرا یك فرد فرهیخته وكیل نباید ازمافیا و بزهكاران دفاع كند چون همگان این امر را نكوهش می كنند. دهشت است كه دفاع از زیاندیدگان و ستمدیدگان سخت و پیچیده و مشكل است و مدام در وحشت و اضطراب به سرمی برد كه مبادا حق موكلش ضایع شود؟؟؟!!! چون باید جوابگوی قاضی محكمه، جوابگوی طرف مقابل خود، جوابگوی موكل خود، جوابگوی وجدان عمومی و خرد جمعی (درصورتی كه جلسه علنی باشد) و در آخر جوابگوی وجدان علمی و حقوقی و شخصی خود باشد كه مبادا خطایی از وی سرزده باشد یا اشتباهی كرده باشد.
درپایان، نقل این سخن مناسب حال و قال است كه بگویم حقوق برای سینما موضوع است. سینما به موضوعات حقوقی غنای تصویری می بخشد و آنرا تا مرز «همه» می گستراند و در مقابل حقوق به سینما غنای معنوی و موضوعی می بخشد. پس بیاییم حقوق و سینما را آشتی دهیم چون لازم و ملزوم و فریادرس یكدیگرند.
نوشته شده در تاریخ شنبه 21 شهریور 1388 توسط اسدالله زاده
نوشته های پیشین
»
معماری
» نحوه رسیدگی دادگاه به درخواست فروش ملك غیر قابل افراز
» اطلاعیه در خصوص آزمون ورودی کارآموزی وکالت1390 (مرحله دوم)
» زرتشت
» نتایج آزمون وکالت 1390
» امروز دلم یه جای خالی میخواد کیلومترها خالی میخواهم از ته دل داد بزنم خیلی پرم ...
» برگـزاری آزمون وكالت 90 در چهارم آذر
» جملات زیبای دکتر شریعتی
» شناسایی و اجرای احكام دادگاههای خارجی در ایران
» دکتر شریعتی
» اقدام مثبت دادگاه متهمان و چند نکته
» اولین سینمای آبی کشور در دریاچه مصنوعی پارک آزادی شیراز افتتاح شد.
» ای كاش !!!
» بازداشت متهم بیگناه و ضرر و زیانهای مادی و معنوی فرد زندانی
» نجات غریق
» نحوه رسیدگی دادگاه به درخواست فروش ملك غیر قابل افراز
» اطلاعیه در خصوص آزمون ورودی کارآموزی وکالت1390 (مرحله دوم)
» زرتشت
» نتایج آزمون وکالت 1390
» امروز دلم یه جای خالی میخواد کیلومترها خالی میخواهم از ته دل داد بزنم خیلی پرم ...
» برگـزاری آزمون وكالت 90 در چهارم آذر
» جملات زیبای دکتر شریعتی
» شناسایی و اجرای احكام دادگاههای خارجی در ایران
» دکتر شریعتی
» اقدام مثبت دادگاه متهمان و چند نکته
» اولین سینمای آبی کشور در دریاچه مصنوعی پارک آزادی شیراز افتتاح شد.
» ای كاش !!!
» بازداشت متهم بیگناه و ضرر و زیانهای مادی و معنوی فرد زندانی
» نجات غریق